Batxi 1/2, DBH 4: Biologia. Organuluen mikrografiak.

Hemen dituzue hainbat organuluren mikrografiak. Klikatu argazkietan handiago ikusteko.

Batxi 2: Biologia. Zitoeskeletuaren elementuak.

Zitoeskeletoaren egituran hainbat harizpi mota aurkitzen ditugu, mikroharizpiak (aktinazkoak), tarteko harizpiak eta mikrotubuloak. Hemen dituzue haien inguruko irudi batzuk (klikatu bertan handiago ikusteko):

Zitoeskeletuko egitura bereziak ere badira, hona hemen beraien formulak:
 - Zentrioloak:                  9 x 3 + 0
 - Zilioak eta flageloak:
      - Axonema:                9 x 2 + 2
      - Trantsizio gunea:      9 x 2 + 0
      - Korpuskulu basala:    9 x 3 + 0

Argazkiak (klikatu bertan handiago ikusteko):

Batxi 2: Biologia. Zelularen abestia

Opor aurreko azkenengo klasea umore alaiz bukatzeko hemen duzue Mr. W-k egindako zelulari buruzko abestia: The Cell Song.
Klikatu argazkian.

Batxi 2: Biologia. Zelulen arteko loturen irudiak

Zelula mintzaren funtzioetako bat zelulen arteko atxikidura da, eta horretarako hainbat motatako loturak eratzen ditu. Hemen dituzue haien irudi eskematikoak.
* Klikatu argazkietan handiago ikusteko.




Lotura estuak
(Zonula occludens)

Atxikidura bandak
(Zonula adherens)

Desmosoma

GAP loturak

Batxi 2: Biologia. Amebaren fagozitosia

Hemen duzuen bideo honetan ameba elikatzen ikusten duzue. Bideoa luzea da, baina ondo ikusten da paramezioak eta stentorrak (11:30etik aurrera) nola ehizatzen eta digeritzen dituen.
Klikatu argazkian.

Batxi 2: Biologia. Sodio Potasio ponpa

Hemen duzue Sodio-Potasio ponparen funtzionamendua azaltzen duen bideo labur bat. Klikatu argazkian.

Batxi 2: Biologia. Zelularen aurkikuntzaren historia

Zelularen gaiarekin hastear gauden honetan Zelularen aurkikuntzaren historia azaltzen duen dokumentala ikusiko dugu. BBC-k egina da eta ondo dago. Dokumentala ikusi ondoren identifika itzazue azpiko zientzilariak (ez daude ordenean) eta esan ezazue bakoitzak zein ekarpen aipagarri egin zion zientziaren atal honi.

Bideoa ikusteko klikatu argazkian:

Eta hemen zientzilariak. Klikatu argazkietan handiago ikusteko:

Batxi 2: Biologia. Bitaminak

1) Defini ezazu bitamina kontzeptua.

2) Hona hemen hainbat bitaminaren hizkiak.
    A     B1    B3    B9     C     D
    Bila ezazu bakoitzari buruzko honako informazio hau:
    - Molekularen izena
    - Hidrosolugarria edo liposolugarria den
    - Biomolekula mota
    - Gure gorputzean betetzen duen funtzioa
    - Urritasunak sortzen duen gabezia
    - Zein elikagaietan aurkitzen den

Batxi 2: Biologia. Entzimen feedback bidezko inhibizioa

Bideo labur honetan feedback bidezko entzimen inhibizioa azaltzen da. Ingelesez dagoen arren oso ongi ulertzen da. Klikatu argazkian.

Batxi 2: Bio. Arrautzaren sekretuak

Arrautzak bi zati oso desberdin ditu, zuringoa eta gorringoa. Gorringoak ditu enbrioiak behar dituen elikagai gehienak, batez ere gantzak, kolesterola, gatz mineralak eta bitaminak. Proteina batzuk ere baditu hauek guztiekin nahastuta. Zuringoa aldiz oboalbumina izeneko proteinaz eta urez osaturik dago eta gardena da. Irakur ezazu arrautzari gertatzen zaizkion ondorengo bi kasuak eta saia zaitez bakoitzarentzako azalpen zientifiko bat ematen:

1) Arrautza zartagi batean olio berotan sartzen badugu gardena den likidoa bapatean gogortu egiten da eta kolore zuria hartzen du, gorringoa aldiz likido mantentzen da.

2) Arrautza egosteko ur berotan sartzen dugu eta hamar minutuz izaten dugu bertan. Zuringoa eta gorringoa gogortu egiten dira. Denbora luzeegian egosten badugu gorringoaren azala gris-berde bihurtzen da. Kolore berezi hori ematen dion sustantzia burdin sulfuroa da.

3) Arrautza ozpinetan sartzen dugu eta koagulatzen hasten da, poliki. Azido klorhidrikotan sartuko bagenu erreakzioa askoz azkarragoa izango zen.